Пайшанба
16-Апрел 2026
Япония нафақат чиқиндини қайта ишлаш, балки унга тўғри ёндашув бўйича ҳам дунёда биринчи ўринда туради. Бу ерда чиқиндиларни шунчаки аралаштириб ташлаб бўлмайди. Ҳар бир чиқинди турига қараб алоҳида идишларга ташланиши шарт.
Янги уйга кўчиб кирилганда, одатда тақвим берилади. Унда ҳафтанинг қайси куни қайси турдаги чиқиндилар олиб кетилиши ранглар билан белгилаб қўйилади.
Яшаш жойига қараб чиқиндиларнинг ҳар бир тури қайси куни олиб кетилиши фарқ қилади. Масалан, айрим жойларда бир турдаги чиқинди ҳар ҳафта фақат душанба куни олиб кетилади. Бошқа куни бу турга кирадиган чиқиндиларни олиб тушиш мумкин эмас. Гавжум ҳудудларда эса, ҳафтада 2-3 марта олиб кетилиши мумкин.
Чиқиндилар асосан
4 хил турга ажратилади.
Ёнувчан чиқинди: қоғоз, елим идишлар ва маҳсулотлар ёрлиғи, пўчоқлар ва овқат қолдиқлари.
Ёнмайдиган чиқинди: шиша, металл ва консерва идишлари.
Пластик: бир марталик полиэтилен идишлар, бакалашка қопқоқлари ва пластик стаканлар.
Пластик бакалашкалар.
Пластик бакалашкаларни шундоққина ташлаб бўлмайди. Қопқоғини ажратиб алоҳида ташланади, қоғоз ёрлиғи чиқариб ёнувчан чиқиндига ташланади, бакалашкаси алоҳида идишга солинади.
Япониянинг қайси қисмида яшашга қараб, бу тўрт катта гуруҳ ўз ичида яна кичик гуруҳчаларга бўлиниши мумкин.
Айрим ҳудудларда чиқинди солиш учун алоҳида пакет сотиб олиш керак. Ўша пакетсиз чиқинди олиб кетилмайди.
Ҳар бир кўп қаватли уйлар ўртасида чиқиндилар учун алоҳида бино қилинади. Унинг ичида ҳар хил чиқинди тури учун алоҳида катта-катта идишлар бўлади.
Катта ўлчамдаги маиший буюмлар, масалан, телевизор ёки велосипедни чиқиндига ташлаш учун алоҳида пул тўланади. Пул тўланганлик ҳақидаги хабарнома ёпиштириб қўйилсагина у чиқиндига олиб кетилади.
Айрим ҳудудларда чиқинди турига қараб пакет ранги турлича бўлади. Масалан, ёнувчан – яшил, ёнмайдиган – қизил, пластик – кўк.
Хуллас, японлар ҳар бир чиқиндига алоҳида эътибор кўрсатиши оқибатида ҳам уларни қайта ишлаб, унумли фойдаланишади, ҳам улар орқали юзага келиши мумкин бўлган экологик хавфнинг олдини олишади.
Зиннура МУҲАММАДАЛИЕВА
тайёрлади.
Шаҳарларимиз жадал ривожланиб, янги бино ва иншоотлар кўпаяётган бир пайтда, табиат билан уйғунликни ва ҳаво мусаффолигини сақлаш эҳтиёжи ҳар қачонгидан ҳам ортиб бормоқда. Бундай шароитда бизга шунчаки манзарали кўчатлар эмас, балки шаҳарнинг нафас олишини таъминлайдиган чинакам «ўпка»лар керак.
Батафсил
Маълумки, дунё миқёсида энг долзарб экологик масалалардан бирига айланиб бораётган муаммо бу – чиқиндилар. Таҳлилларга кўра, сўнгги йилларда маиший ва саноат чиқиндиларининг йилдан-йилга ортаётгани ер юзидаги экологик барқарорликка салбий таъсир кўрсатмоқда.
Батафсил
Сурхондарё вилоятининг Сариосиё туманида жойлашган Сангардак шаршараси табиатнинг бетакрор мўъжизаларидан биридир. Тоғлар бағридан отилиб чиқаётган оппоқ сув оқими узоқдан ҳам шовуллаб эшитилади. Марвариддек гўё…
Батафсил
Шаҳарларимиз жадал ривожланиб, янги бино ва иншоотлар кўпаяётган бир пайтда, табиат билан уйғунликни ва ҳаво мусаффолигини сақлаш эҳтиёжи ҳар қачонгидан ҳам ортиб бормоқда. Бундай шароитда бизга шунчаки манзарали кўчатлар эмас, балки шаҳарнинг нафас олишини таъминлайдиган чинакам «ўпка»лар керак.
Маълумки, дунё миқёсида энг долзарб экологик масалалардан бирига айланиб бораётган муаммо бу – чиқиндилар. Таҳлилларга кўра, сўнгги йилларда маиший ва саноат чиқиндиларининг йилдан-йилга ортаётгани ер юзидаги экологик барқарорликка салбий таъсир кўрсатмоқда.
Сурхондарё вилоятининг Сариосиё туманида жойлашган Сангардак шаршараси табиатнинг бетакрор мўъжизаларидан биридир. Тоғлар бағридан отилиб чиқаётган оппоқ сув оқими узоқдан ҳам шовуллаб эшитилади. Марвариддек гўё…
Шаҳарсозлик ва экологик мувозанат уйғунлиги — соғлом турмуш тарзининг гарови. Қўқон шаҳрининг «Райҳон» маҳалласида узоқ йиллар давомида эътибордан четда қолиб, ташландиқ ҳолга келган ҳудуднинг янги қиёфа касб этиши бу борадаги хайрли ишларнинг узвий давоми бўлди.
Бразилиянинг Кампу-Гранди шаҳрида бўлиб ўтаётган Ёввойи ҳайвонларнинг кўчиб юрувчи турларини сақлаш тўғрисидаги конвенциянинг 15-Конференцияси (CMS COP15) доирасида кўчиб юрувчи турлардан ноқонуний фойдаланишни камайтиришга қаратилган Глобал ташаббус (GTI) ишга туширилди.
