Душанба
25-Май 2026
Ўзбекистондаги энг йирик тоғ музлиги – «Пахтакор» тез суръатда эриб бораётгани маълум бўлди.
Гидрометеорология илмий тадқиқот институти ва хорижий олимлар олиб борган сўнгги кузатувлар музлик тили ўтган йилга нисбатан 20 метр орқага чекингани, қалинлиги эса 3 метргача камайганини кўрсатди. Бу – йилига ўртача 3 метр эриш суръатини англатади. Олимлар таъкидлашича, тоғлардаги ҳарорат пастликларга нисбатан тезроқ кўтарилаётгани туфайли музлик прогноздагидан ҳам тезроқ эриётгани кузатилмоқда.
2025 йил 27 июль – 1 август кунлари эса «Clean Water» экспедицияси доирасида илк бор «Пахтакор» музлигининг аккумуляция (қор тўпланиш) зонасига етиб борилди. Бу масканга ҳанузгача инсон қадами етмаган эди. Экспедиция давомида қорнинг зичлиги ва қалинлиги ўлчаниб, халқаро илмий ҳамжамият учун муҳим бўлган янги маълумотлар тўпланди.
Экспедиция Ўзбекистон Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Инновацион ривожланиш агентлиги ҳамда Германия илмий-таълим вазирлиги ҳамкорлигида ташкил этилди. У мамлакат Бош вазири ўринбосарининг 2024 йил 22 ноябрдаги «Марказий Осиё минтақаси тоғ тизмаларидаги музликлар ҳолатини ўрганишга қаратилган Ҳаракатлар режаси» ижроси доирасида амалга оширилмоқда. Режага кўра, 2025-2026 йилларда Ўзбекистон, Тожикистон ва Қирғизистондаги тоғ музликларига гляциологик экспедициялар мунтазам ўтказилади.
Ҳозирги кунда табиий жараёнларни илмий асосланган равишда бошқариш ғояси илмий доираларда тобора кенг муҳокама қилинмоқда. Ана шундай инновацион йўналишлардан бири сунъий ёмғир технологияси ҳисобланади.
Батафсил
Сўнгги йилларда иқлим ўзгариши, иссиқ ҳарорат ва энергия ресурсларига бўлган босим дунё давлатларини кундалик ҳаётдаги майда деталларгача қайта кўриб чиқишга мажбур қилмоқда. Энди экологик ёндашув фақат катта заводлар ёки қайта тикланувчи энергия лойиҳалари билан чекланмайди. Айрим мамлакатлар энергияни тежашни ҳатто офис маданияти ва кийиниш услубидан бошлаяпти.
Батафсил
Ҳаво – инсон ҳаёти учун энг муҳим неъматлардан бири. Бироқ биз унинг қадрини кўпинча муаммо пайдо бўлганда англаймиз. Сўнгги йилларда атмосфера ҳавосининг ифлосланиши нафақат экологлар ёки мутахассислар, балки ҳар бир фуқарони ташвишга солаётган жиддий масалага айланди.
Батафсил
Ҳозирги кунда табиий жараёнларни илмий асосланган равишда бошқариш ғояси илмий доираларда тобора кенг муҳокама қилинмоқда. Ана шундай инновацион йўналишлардан бири сунъий ёмғир технологияси ҳисобланади.
Сўнгги йилларда иқлим ўзгариши, иссиқ ҳарорат ва энергия ресурсларига бўлган босим дунё давлатларини кундалик ҳаётдаги майда деталларгача қайта кўриб чиқишга мажбур қилмоқда. Энди экологик ёндашув фақат катта заводлар ёки қайта тикланувчи энергия лойиҳалари билан чекланмайди. Айрим мамлакатлар энергияни тежашни ҳатто офис маданияти ва кийиниш услубидан бошлаяпти.
Ҳаво – инсон ҳаёти учун энг муҳим неъматлардан бири. Бироқ биз унинг қадрини кўпинча муаммо пайдо бўлганда англаймиз. Сўнгги йилларда атмосфера ҳавосининг ифлосланиши нафақат экологлар ёки мутахассислар, балки ҳар бир фуқарони ташвишга солаётган жиддий масалага айланди.
Ҳукуматнинг 28 апрелдаги қарори билан қишлоқ хўжалигида сувни тежайдиган суғориш технологияларини жорий этганлик учун харажатларнинг бир қисмини қоплаш тартиби тасдиқланди.
Марказий Осиёда экологик муаммолар, айниқса, Орол денгизи билан боғлиқ вазият йиллар давомида минтақанинг энг долзарб масалаларидан бири бўлиб келмоқда.
