Табиат      Бош саҳифа

Ҳайвонлар «тили»ни тушуниш мумкинми?

Глобаллашув жараёнида энг яқин инсонлар бир-бирини тушуниши мураккаблашиб бормоқда. Бир тил эгалари орасидаги ўзаро тушунмовчиликлар баъзан аянчли тус олаётгани ҳам сир эмас.

Ҳайвонлар  «тили»ни  тушуниш  мумкинми?

Аммо шундай бир вазиятда сунъий интеллект ҳайвонлар «тили»ни уқиш бўйича жиддий изланишлар қиляпти, дея хабар беради «Science» нашри.

«Эҳтимол, биз 300 минг йил давомида ёнимизда яшаб келган, аммо эътибор бермаган улкан ақл ва мулоқот оламини энди кашф этишни бошлаётгандирмиз. Бу нафақат илм-фан, балки инсоннинг табиатга бўлган қарашларини ҳам тубдан ўзгартириши мумкин.

Олимларнинг фикрича, яқин 10 йил ичида сунъий интеллект ва замонавий технологиялар ёрдамида ҳайвонларнинг ўзаро мулоқотини деярли тўлиқ тушуниш имконияти пайдо бўлиши мумкин.

Бугунги кунда тадқиқотчилар китлар, дельфинлар, қушлар, филлар ва бошқа кўплаб ҳайвонларнинг чиқарадиган товушлари, хатти-ҳаракатларини таҳлил қилмоқда. Сунъий интеллект улкан ҳажмдаги маълумотларни солиштириб, бу сигналларда маълум қонуниятлар ва «тил» унсурларини аниқлашни бошлаган.

Агар бу тадқиқотлар муваффақиятли якунланса, инсоният илк бор миллионлаб бошқа тирик мавжудотларнинг қандай мулоқот қилиши, хавф ҳақида қандай огоҳлантириши, болаларига нималарни «ўргатиши» ва ҳатто ҳиссиётларини қандай ифода этишини тушунишга яқинлашади».

Бу каби ҳассос олимлар ва сунъий интеллект эр-хотин, туғишганлар, яқин қариндошлар, ота-она ва фарзанд орасидаги муносабатларни ҳам шу жиҳатдан тадқиқ этишса, кўпчилик учун фойдали илмий натижаларга эришилиши шубҳасиз.




Ўхшаш мақолалар

Навоийлик талабаларнинг  ободликка  қўшган ҳиссаси

Навоийлик талабаларнинг ободликка қўшган ҳиссаси

🕔14:37, 22.10.2026 ✔39

Кўчалар озодалиги, ариқлар тозалиги, дарахтлар соясидаги саранжом-саришта йўлак­лар... Буларнинг барчаси маҳаллага ўзгача файз бағишлайди.

Батафсил
Ноёб  кўршапалак тури топилди

Ноёб кўршапалак тури топилди

🕔14:33, 22.10.2026 ✔38

Олимлар Ўзбекистон табиатида яна бир ноёб жонивор мавжудлигини тасдиқлади. Узоқ йиллар давомида деярли учрамаган, ҳатто тирик ҳолда кузатиш имконияти жуда чекланган туркман узунқулоғи номли кўршапалак илк бор мамлакатимиз ҳудудида аниқланди.

Батафсил
Йўллар –  ёввойи табиатга  дахл қилмасин

Йўллар – ёввойи табиатга дахл қилмасин

🕔14:26, 22.10.2026 ✔50

Йўллар шаҳар ва қишлоқларни, одамлар ва бозорларни, ишлаб чиқарувчи ва истеъмолчиларни бир-бирига боғлайди. Улар масофаларни яқинлаштириб, тараққиётга хизмат қилади.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 30-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 19 18 17
16 15 14 11 10 9 8
7 6 5 4 3 2 1

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • Навоийлик талабаларнинг  ободликка  қўшган ҳиссаси

    Навоийлик талабаларнинг ободликка қўшган ҳиссаси

    Кўчалар озодалиги, ариқлар тозалиги, дарахтлар соясидаги саранжом-саришта йўлак­лар... Буларнинг барчаси маҳаллага ўзгача файз бағишлайди.

    ✔ 39    🕔 14:37, 22.10.2026
  • Ноёб  кўршапалак тури топилди

    Ноёб кўршапалак тури топилди

    Олимлар Ўзбекистон табиатида яна бир ноёб жонивор мавжудлигини тасдиқлади. Узоқ йиллар давомида деярли учрамаган, ҳатто тирик ҳолда кузатиш имконияти жуда чекланган туркман узунқулоғи номли кўршапалак илк бор мамлакатимиз ҳудудида аниқланди.

    ✔ 38    🕔 14:33, 22.10.2026
  • Йўллар –  ёввойи табиатга  дахл қилмасин

    Йўллар – ёввойи табиатга дахл қилмасин

    Йўллар шаҳар ва қишлоқларни, одамлар ва бозорларни, ишлаб чиқарувчи ва истеъмолчиларни бир-бирига боғлайди. Улар масофаларни яқинлаштириб, тараққиётга хизмат қилади.

    ✔ 50    🕔 14:26, 22.10.2026
  • Салар каналида сувнинг ифлосланиши  сабаби нима?

    Салар каналида сувнинг ифлосланиши сабаби нима?

    Сув – табиатнинг энг муҳим бойликларидан бири. Инсон ҳаёти ҳам, ўсимлик ва ҳайвонот дунёси ҳам бевосита унга боғлиқ.

    ✔ 114    🕔 13:18, 15.10.2026
  • Экологик «парковка»:  яшилликни асраб, қулайлик яратиш  имкони

    Экологик «парковка»: яшилликни асраб, қулайлик яратиш имкони

    Автомобиль бугунги ҳаётимизнинг ажралмас қисми. Аммо автомобиль сони кўпайгани сари уларни қаерга ва қандай жойлаштириш масаласи ҳам тобора мураккаблашмоқда.

    ✔ 127    🕔 14:53, 08.10.2026
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар