Хориж хабарлари      Бош саҳифа

Озон Туйнуги ҳайратланарли даражада улканлашди

Янги Зеландия олимларига кўра, Антарктида устидаги озон туйнуги озонни емирувчи моддаларга тақиқ қўйилганига қарамай ўсишда давом этмоқда. Сўнгги тўрт йил ичида у ҳайратланарли даражада улканлашган.

Озон  Туйнуги  ҳайратланарли даражада  улканлашди

Озон қатлами Ер атмосферасининг бир қисмидир ва қуёшдан зарарли ултрабинафша нурларини ютиб, қалқон вазифасини бажаради. Бироқ, одамлар томонидан яратилган кимёвий моддалар ва бошқа зарарли элементлар озон қатлами юпқалашишига ва тешиклар ҳосил бўлишига олиб келди.

Озон туйнуги борлиги ҳақида биринчи марта олимлар 1980 йилларда билишган эди. Бу ҳодиса хавфли деб топилди, чунки озон қатлами сайёра юзасини ултрабинафша нурланишдан ҳимоя қилади. 1987 йилда Монреал протоколи, яъни озон қатламини йўқ қиладиган хлорофторокарбонлар ишлаб чиқаришни тўхтатиш бўйича халқаро шартнома қабул қилинди.

БМТ экспертлари 2040 йилга бориб туйнук бутунлай ёпилиши мумкинлиги ҳақида башорат қилишган эди. Аммо янги тадқиқот маълумотлари бу саволни шубҳа остига қўяди.

Янги Зеландия олимлари 2004-2022 йиллардаги тешикдаги ўзгаришларни таҳлил қилишди. Сўнгги тўққиз йилнинг олтитасида у жуда катта ўлчамларга етди. Натижалар, туйнук  марказида 19 йил олдингига қараганда анча кам озон борлигини кўрсатди.

Тадқиқот 2022 йилгача бўлган маълумотларни қамраб олган. Аммо 2023 йилги озон туйнуги аллақачон уч йил олдинги ҳажмдан ошиб кетган – сентябрь ҳолатига кўра, унинг майдони 26 миллион км.дан ошди – бу Антарктидадан деярли икки баравар катта. Озон тешигининг кенгайиши сабаби номаълумлигича қолмоқда, деб хабар бермоқда Nature Communications.




Ўхшаш мақолалар

Дарахт экиш иқлим инқирозига  ечим бўла оладими?

Дарахт экиш иқлим инқирозига ечим бўла оладими?

🕔13:23, 20.07.2026 ✔30

Сўнгги йилларда кўплаб давлатлар оммавий дарахт экиш дастурларини амалга оширмоқда. Бу борада Хитойнинг «Буюк яшил девор» лойиҳаси дунёдаги энг йирик ўрмон тиклаш ташаббусларидан бири ҳисобланади.

Батафсил
Швейцария музликлари  шиддат билан эримоқда

Швейцария музликлари шиддат билан эримоқда

🕔13:17, 20.07.2026 ✔29

Европани қамраб олган кучли иссиқлик тўлқини Швейцария музликларининг одатдагидан анча эрта эришига сабаб бўлди.

Батафсил
Кактусдан яратилган  эко-пластик

Кактусдан яратилган эко-пластик

🕔11:22, 30.06.2026 ✔87

Дунёда пластик чиқиндилар муаммоси тобора долзарб тус олаётган бир пайтда, олимлар экологик тоза муқобил материаллар яратиш устида изланиш олиб бормоқда. Ана шундай янгиликлардан бири Мексикада яратилган кактус асосидаги биологик парчаланувчи пластикдир.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 30-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 19 18 17
16 15 14 11 10 9 8
7 6 5 4 3 2 1

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • Дарахт экиш иқлим инқирозига  ечим бўла оладими?

    Дарахт экиш иқлим инқирозига ечим бўла оладими?

    Сўнгги йилларда кўплаб давлатлар оммавий дарахт экиш дастурларини амалга оширмоқда. Бу борада Хитойнинг «Буюк яшил девор» лойиҳаси дунёдаги энг йирик ўрмон тиклаш ташаббусларидан бири ҳисобланади.

    ✔ 30    🕔 13:23, 20.07.2026
  • Швейцария музликлари  шиддат билан эримоқда

    Швейцария музликлари шиддат билан эримоқда

    Европани қамраб олган кучли иссиқлик тўлқини Швейцария музликларининг одатдагидан анча эрта эришига сабаб бўлди.

    ✔ 29    🕔 13:17, 20.07.2026
  • Кактусдан яратилган  эко-пластик

    Кактусдан яратилган эко-пластик

    Дунёда пластик чиқиндилар муаммоси тобора долзарб тус олаётган бир пайтда, олимлар экологик тоза муқобил материаллар яратиш устида изланиш олиб бормоқда. Ана шундай янгиликлардан бири Мексикада яратилган кактус асосидаги биологик парчаланувчи пластикдир.

    ✔ 87    🕔 11:22, 30.06.2026
  • Атроф-муҳитга таъсирни сунъий интеллект  баҳолайди

    Атроф-муҳитга таъсирни сунъий интеллект баҳолайди

    Ўзбекистон ва Италия ўртасида экологик соҳадаги ҳамкорликни янги босқичга олиб чиқувчи муҳим меморандум имзоланди.

    ✔ 138    🕔 15:10, 11.06.2026
  • Япониянинг OISCA ташкилоти билан ҳамкорликда яшил ҳудудлар кўпайтирилади

    Япониянинг OISCA ташкилоти билан ҳамкорликда яшил ҳудудлар кўпайтирилади

    Глобал экологик фонд (GEF)нинг VIII Ассамблеяси доирасида Самарқанд шаҳрида Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси ҳузуридаги Ўрмон ва яшил ҳудудларни кўпайтириш, чўлланишга қарши курашиш агентлиги директори Эркин Муҳиддинов ҳамда Япониянинг Саноат, маънавий ва маданий тараққиёт ташкилоти (OISCA) ижрочи вице-президенти Нагаиси Ясуаки ўртасида учрашув бўлиб ўтди.

    ✔ 157    🕔 16:59, 04.06.2026
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар