Пайшанба
23-Июл 2026
Айни қиш чилласида юртимиздаги тарихий шаҳарларга боришимга тўғри келди. Қор-ёмғирли кунларда қадимий тор ва илонизи кўчаларни кезарканман, бир ҳолатдан таъбим хира тортди.
Аксарият тарихий обидалар атрофидаги тор кўчаларда ёмғир ва қор суви туфайли юриб бўлмай қолар экан. Чунки уларнинг бирортасида ҳам сув оқиб кетадиган ариқча ёки дренажлар йўқ. Ҳаммаёқ кўлмак бўлгани боис одам ташиётган бирорта қайиқ йўқмикан, деган хаёлга борасан, киши.
Яқинда қор бўралаб ёққач, Хивага иш юзасидан бордим. Бу ерда ҳам ўша аҳвол. Ичан қалъанинг эгри-бугри кўчаларида одамлар қорни кураб, у ер-бу ерга уюб қўйишяпти. Айтишларича, бу уюлган қорларни чиқинди машинаси олиб чиқиб кетаркан. Дуруст. Аммо қор эмас, ёмғир ёғса-чи, унда нима бўлади? Ахир, ёмғирни машинада ташиб бўлмайди-ку!
Дарҳақиқат, тарихий обидаларни кўз қорачиғидай асраб-авайлаш ҳар биримизнинг бурчимиз саналади. Уларни мустаҳкам сақлашга бефарқлик эса кечирилмас ҳолатдир. Ана шу бефарқлик ва лоқайдлик натижасида кўпгина тарихий иншоотлар пойдевори захлаб, емирилиб бораётгани кўриниб турибди. Бу борада қайғурадиган, ўринли таклиф ва кўрсатмаларни очиқлайдиган мутахассислар тобора анқонинг уруғидай бўлиб боряпти. Бир кунмас бир кун муҳташам тарихий иморат гурсиллаб қулаб тушгач, олдинроқ чорасини кўришимиз кераклигини айтиб, елкамизни қисиб тураверамиз.
Салбий оқибатларнинг олдини олишдан ҳам аввал зарур чора-тадбирларни кўришимиз лозим. Шу жумладан, тарихий обидалар жойлашган манзилларда қор-ёмғир сувлари оқиб чиқиб кетиш учун махсус тизимларни кечиктирмасдан ишга тушириш керак, деб ўйлайман.
Бир пайтлар Хивада чиройли ҳовузлар бўлган. Кимнингдир кўрсатмаси билан бу ҳовузлар йўқ қилиб, кўмиб юборилган. Ўз даврида ана ўша ҳовузлар қор-ёмғир сувлари тўпланадиган кичик бир сув омбори вазифасини ҳам ўтаб турган. Ўша ҳовузлар қайта тикланса, нур устига нур бўлар эди.
Дарвоқе, кўпгина тарихий масканлар атрофидаги ўтмишни эслатиб турадиган ғиштлар олиб ташланиб, уларнинг ўрнига замонавий брусчаткалар тўшалмоқда. Бу эса ўта ачинарли ҳолатлардан биридир. Кўп асрлик обиданинг атрофидаги ҳар бир деталь ҳам ўша давр муҳитини акс эттириб туриши керак эмасми?!
Асадбек ЮСУФБОЕВ,
ЎзЖОКУ талабаси
XXI аср инсоният тарихида технологик тараққиётнинг энг юқори чўққиси сифатида тан олинмоқда. Олимлар сунъий интеллект яратмоқда, генларни таҳрирлаш технологияларини такомиллаштирмоқда, ҳатто Марс сайёрасини ўзлаштириш лойиҳалари устида иш олиб борилмоқда.
Батафсил
Табиат – инсонга мерос эмас, балки келажак авлодлардан олинган омонат. Шу боис биологик хилма-хилликни сақлаш, йўқолиб кетиш хавфи остида турган ҳайвонот турларини муҳофаза қилиш ҳар бир давлатнинг устувор вазифаларидан бири ҳисобланади.
Батафсил
Тошкент шаҳрида жамоат транспорти ҳаракатини яхшилаш, тирбандликларни камайтириш ва автобуслар ҳаракатини тезлаштириш мақсадида алоҳида BRT йўлакларининг ташкил этилгани муҳим ва ижобий қадам бўлди. Йўловчилар ҳам ушбу янгиликни илиқ кутиб олмоқда.
Батафсил
XXI аср инсоният тарихида технологик тараққиётнинг энг юқори чўққиси сифатида тан олинмоқда. Олимлар сунъий интеллект яратмоқда, генларни таҳрирлаш технологияларини такомиллаштирмоқда, ҳатто Марс сайёрасини ўзлаштириш лойиҳалари устида иш олиб борилмоқда.
Табиат – инсонга мерос эмас, балки келажак авлодлардан олинган омонат. Шу боис биологик хилма-хилликни сақлаш, йўқолиб кетиш хавфи остида турган ҳайвонот турларини муҳофаза қилиш ҳар бир давлатнинг устувор вазифаларидан бири ҳисобланади.
Тошкент шаҳрида жамоат транспорти ҳаракатини яхшилаш, тирбандликларни камайтириш ва автобуслар ҳаракатини тезлаштириш мақсадида алоҳида BRT йўлакларининг ташкил этилгани муҳим ва ижобий қадам бўлди. Йўловчилар ҳам ушбу янгиликни илиқ кутиб олмоқда.
Тонг нафаси ҳали тоза бўлган паллада дарахтлар орасидан эсаётган майин шамол инсон қалбига таскин беради. Қушларнинг сайраши, мусаффо осмон остидаги осойишталик – ҳаётнинг энг буюк неъматларидан.
Ўзбекистон шароитида экологик вазият барқарорлигини таъминлашда яшил ресурслар ўзига хос салмоқли ўринга эга. Шу боис давлат ўрмон фондига кирмайдиган дарахт ва буталардан фойдаланиш масаласига ҳуқуқий жиҳатдан кенг эътибор берилмоқда.
