Табиат      Бош саҳифа

Эгилувчан қувурлар – самарали суғоришнинг замонавий ечими

Глобал иқлим ўзгариши ва сув ресурслари тақчиллиги шароитида ҳар бир томчи сувдан оқилона фойдаланиш долзарб вазифа ҳисобланади.

Эгилувчан қувурлар –  самарали суғоришнинг замонавий ечими

Ана шундай даврда қишлоқ хўжалиги экинларини эгатлаб суғориш, эскирган коллектор-дренаж тармоқларидан фойдаланиш сув исрофининг ортишига сабаб бўлади. Қишлоқ хўжалигида сув ресурсларидан оқилона ва самарали фойдаланиш юқори ҳосилдорликка эришишнинг гаровидир. Бугун замонавий суғориш технологиялари билан бир қаторда, эгилувчан қувурлардан фойдаланиш ҳам тобора оммалашмоқда.

Давлатимиз раҳбарининг 2026 йил 5 февралдаги «Сув ресурс­ларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарори мазкур йўналишдаги ишларни янада юқори босқичга кўтаришда муҳим ҳуқуқий асос бўлди. Ҳужжатда 2026-2028 йилларда сув тежовчи технологиялар жорий қилинган майдонлар ҳажмини 3,5 миллион гектарга етказиш белгиланган. Бу нафақат сув сарфини қисқартириш, балки ҳосилдорликни, минерал ўғитлардан фойдаланиш самарадорлигини ошириш ва ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилашга хизмат қилади.

Шу мақсадда Қашқадарё вилоятида 2026 йилда эгилувчан қувурлар орқали суғориш технологиясини кенг жорий этиш бўйича изчил ишлар амалга оширилмоқда. Белгиланган режага кўра, жорий йилда вилоят бўйича жами 9 минг 800 гектар майдонда (650 тўплам) эгилувчан қувурлар технологиясини жорий этиш кўзда тутилган. Бугунги кунга қадар 259 нафар ташаббускор фермер ва талабгор томонидан 4 минг 800 гектар майдон учун умумий қиймати 5,1 миллиард сўмлик пудрат шартномалари тасдиқланиб, амалий ишлар бошлаб юборилди.

Мутахассисларнинг таъкидлашича, ушбу қувурлар сувни тежаш, меҳнат сарфини камайтириш ва суғориш жараёнини самарали ташкил этишда муҳим. Вилоятда мавсумий агротехник тадбирларни ўз вақтида ташкил этиш мақсадида қисқа муддат ичида 1,8 миллиард сўмлик технологиялар тўлиқ молиялаштирилди. Натижада 259 тўплам юқори сифатли эгилувчан қувурлар фермер хўжаликларига етказиб берилди.

Айни пайтда барча ускуналар дала майдонларига тўлиқ етказилиб, суғориш ишлари самарали ташкил этилмоқда. Мазкур технология сув йўқотилишининг олдини олиш, даланинг рельефига осон мослашиши, меҳнат сарфини камайтириши ҳамда экинларнинг барқарор ривожланишини таъминлашда муҳим аҳамият касб этмоқда.

Жумладан, Нишон туманида 2026 йилда сувни тежаш мақсадида 68 тўплам эгилувчан қувурлар орқали 1029 гектар экин майдонларини суғориш режалаштирилган. Бугунги кунда туманда 44 тўплам эгилувчан қувур ёрдамида 88 гектар пахта майдони суғорилмоқда.

– Жорий йилда Чироқчи туманида 28 тўплам эгилувчан қувурларни 417 гектар майдонда жорий этиш режалаштирилган, – дейди Ўзбекистон Экологик партияси Чироқчи туман кенгаши раиси Расул Бобоқулов. – Туманда 14 нафар фермер сувни тежаш мақсадида эгилувчан қувурлардан фойдаланмоқда. Умумий қиймати 106 миллион сўмлик эгилувчан қувур ёрдамида жами 412 гектар пахта майдонида суғориш ишлари самарали йўлга қўйилган.

Хусусан, тумандаги «Жуманазар Махмарайимович» фермер хўжалиги ҳамда «Норли бобо набираси Асқар» фермер хўжалигида биттадан эгилувчан қувур тўплами ўрнатилиб, жами 40 гектар пахта майдонини суғоришда самарали фойдаланиб келинмоқда.

Хулоса қилиб айтганда, эгилувчан қувурлар қишлоқ хўжалигида сувдан тежамкорлик билан фойдаланиш, суғориш тизимларини такомиллаштириш, меҳнат ва харажатларни қисқартириш ҳамда юқори ҳосилдорликка эришишда муҳим аҳамиятга эга бўлган замонавий ечимлардан бири ҳисобланади. Уларни кенг жорий этиш сув ресурс­ларини муҳофаза қилиш ва аграр соҳада барқарор ривожланишни таъминлашга хизмат қилади.

 

Сожида АЛЛАЯРОВА,

ЎЭП Қашқадарё вилоят кенгаши бош мутахассиси




Ўхшаш мақолалар

 Табиатни асраш йўлида жиддий қарор:  камёб ҳайвонларни    овлаш тақиқланади

Табиатни асраш йўлида жиддий қарор: камёб ҳайвонларни овлаш тақиқланади

🕔13:30, 20.07.2026 ✔38

Табиат – инсонга мерос эмас, балки келажак авлодлардан олинган омонат. Шу боис биологик хилма-хилликни сақлаш, йўқолиб кетиш хавфи остида турган ҳайвонот турларини муҳофаза қилиш ҳар бир давлатнинг устувор вазифаларидан бири ҳисобланади.

Батафсил
Ўзбекистон Экологик партияси:  Пойтахт «яшил бекатлар»га  муҳтож

Ўзбекистон Экологик партияси: Пойтахт «яшил бекатлар»га муҳтож

🕔13:23, 20.07.2026 ✔37

Тошкент шаҳрида жамоат транспорти ҳаракатини яхшилаш, тирбандликларни камайтириш ва автобуслар ҳаракатини тезлаштириш мақсадида алоҳида BRT йўлак­ларининг ташкил этилгани муҳим ва ижобий қадам бўлди. Йўловчилар ҳам ушбу янгиликни илиқ кутиб олмоқда.

Батафсил
Сайёрамизда ҳаётни сақлаб қолишнинг  шарти битта

Сайёрамизда ҳаётни сақлаб қолишнинг шарти битта

🕔13:19, 20.07.2026 ✔33

Тонг нафаси ҳали тоза бўлган паллада дарахтлар орасидан эсаётган майин шамол инсон қалбига таскин беради. Қушларнинг сайраши, мусаффо осмон остидаги осойишталик – ҳаётнинг энг буюк неъматларидан.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 30-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 19 18 17
16 15 14 11 10 9 8
7 6 5 4 3 2 1

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  •  Табиатни асраш йўлида жиддий қарор:  камёб ҳайвонларни    овлаш тақиқланади

    Табиатни асраш йўлида жиддий қарор: камёб ҳайвонларни овлаш тақиқланади

    Табиат – инсонга мерос эмас, балки келажак авлодлардан олинган омонат. Шу боис биологик хилма-хилликни сақлаш, йўқолиб кетиш хавфи остида турган ҳайвонот турларини муҳофаза қилиш ҳар бир давлатнинг устувор вазифаларидан бири ҳисобланади.

    ✔ 38    🕔 13:30, 20.07.2026
  • Ўзбекистон Экологик партияси:  Пойтахт «яшил бекатлар»га  муҳтож

    Ўзбекистон Экологик партияси: Пойтахт «яшил бекатлар»га муҳтож

    Тошкент шаҳрида жамоат транспорти ҳаракатини яхшилаш, тирбандликларни камайтириш ва автобуслар ҳаракатини тезлаштириш мақсадида алоҳида BRT йўлак­ларининг ташкил этилгани муҳим ва ижобий қадам бўлди. Йўловчилар ҳам ушбу янгиликни илиқ кутиб олмоқда.

    ✔ 37    🕔 13:23, 20.07.2026
  • Сайёрамизда ҳаётни сақлаб қолишнинг  шарти битта

    Сайёрамизда ҳаётни сақлаб қолишнинг шарти битта

    Тонг нафаси ҳали тоза бўлган паллада дарахтлар орасидан эсаётган майин шамол инсон қалбига таскин беради. Қушларнинг сайраши, мусаффо осмон остидаги осойишталик – ҳаётнинг энг буюк неъматларидан.

    ✔ 33    🕔 13:19, 20.07.2026
  • Энди дарахтлар рухсатнома билан кўчирилади

    Энди дарахтлар рухсатнома билан кўчирилади

    Ўзбекистон шароитида экологик вазият барқарорлигини таъминлашда яшил ресурслар ўзига хос салмоқли ўринга эга. Шу боис давлат ўрмон фондига кирмайдиган дарахт ва буталардан фойдаланиш масаласига ҳуқуқий жиҳатдан кенг эътибор берилмоқда.

    ✔ 71    🕔 15:51, 09.07.2026
  • Каврак ифорига  омухта болалик

    Каврак ифорига омухта болалик

    Кўзларимни юмиб, хаёлан ортга – болалик йилларимга қайтаман. Сурхон воҳасининг қиру адирлари, тошдан тошга сакраб юрган қирғовуллар, шилдираб оқаётган зилол булоқлар. Ва улар орасида менга ҳамиша болалигимни эслатиб турадиган бир ҳид бор: кавракнинг ўзига хос ўткир ифори. Бу ҳид ҳозир ҳам хаёлларимда жонланганда, тоғ гулларининг иси билан аралашиб димоғимга урилади.

    ✔ 70    🕔 15:40, 09.07.2026
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар