Хориж хабарлари      Бош саҳифа

Ернинг ички ядроси иқлим ўзгаришига сабаб бўлаётган бўлиши мумкин

«Гап иқлим ўзгаришлари ҳақида ҳам эмас аслида. Гап Ер ички ядросининг ноодатий ҳаракатларида», дейилади хитойлик олимларнинг Nature Geoscience илмий журналида чоп этилган мақоласида. Ушбу мақола ғарб матбуотида шов-шувларга сабаб бўлмоқда.

Ернинг ички ядроси  иқлим ўзгаришига  сабаб бўлаётган бўлиши мумкин

Хитойлик олимлар ўз мақоласида зилзилалар натижасида ҳосил бўлаётган сейсмик тўлқин частоталарини синчков таҳлил этиб, ернинг ички ядроси сўнги ўн йил ичида деярли ўз айланишини тўхтатгани ва ҳозирда тескари йўналишда ҳаракатланишга ўта бошлаганини таъкидлашган.

Олимлар 1990 йилдан бошлаб, ер плиталари тўқнашиш ва чекиниш зоналаридаги сейсмик фаол ҳудудларда ноодатий силкиниш ва сўнган вулқон оғзидан вулқон отилиб чиқаётгани, умуман ер охирги ўн йилликда ғайритабиий ҳодисаларни бошдан ўтказаётганидан келиб чиқиб, шу фикрга келишди. Улар мазкур жараён глобал характерга эга эканлиги, ер ядроси ичидаги айланиш ўзгараётганини тахмин қилишди.

Мазкур мақоладан сўнг, ғарбда ер ядросининг сайёрада содир бўлаётган жараёнларга таъсири тўғрисида «қизғин баҳс-мунозаралар тўлқини» авж олди. The Washington Post газетасида келтирилишича, ер ядросидаги ўзгаришлар кун давомийлиги, магнит майдони частотаси ва ер иқлими ўзгаришига бевосита боғлиқ.

Геофизик олимлар 1990 йиллар бошида ернинг ички ядроси ўз ўқи атрофида бошқа барча қатламларга қараганда тезроқ айланишига оид далилларни топган эдилар. АҚШ тадқиқотчилари эса ер ички ядроси айланиш тезлиги циклик характерга эга эканлиги, у ўз тезлигини вақти-вақти билан ўзгартириб туришини аниқлаганлар. Ушбу циклик ўзгаришлар Ер магнит майдон кучи, кун давомийлиги, сўнги ўн йилликдаги иқлим ўзгариш ҳодисалари билан синхрон даражада мос тушади.




Ўхшаш мақолалар

Жонли  табиат мияга  қандай таъсир  кўрсатади?

Жонли табиат мияга қандай таъсир кўрсатади?

🕔15:40, 13.04.2026 ✔35

Европа тадқиқотлар маркази олимларининг хулосаларига кўра, кўпроқ яшил ҳудудларда яшайдиган инсонларда мия фаолияти ва тузилиши яхшироқ бўлишини исботлади.

Батафсил
Барқарор ривожланишда  Япония билан экологик ҳамкорлик

Барқарор ривожланишда Япония билан экологик ҳамкорлик

🕔11:03, 24.03.2026 ✔65

Эндиликда иқлим ўзгаришларига қарши курашиш, атмосфера ҳавоси ва сув ресурслари ифлосланишини камайтириш ҳамда чиқиндиларни бошқариш тизимини такомиллаштиришда Япония илғор технологиялари қўлланилади.

Батафсил
Ҳарорат кўтарилиши  ўғил болалар  туғилишини  камайтирмоқда

Ҳарорат кўтарилиши ўғил болалар туғилишини камайтирмоқда

🕔14:38, 12.03.2026 ✔83

Ҳаво ҳароратининг тобора кўтарилиши инсоният демографиясига кутилмаган таъсир кўрсатмоқда. Янги тадқиқотга кўра, ҳаво ҳарорати цельсий бўйича 20 даражадан ошганда, қиз болаларга нисбатан ўғил болалар туғилиши камайиши кузатилмоқда.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 30-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 19 18 17
16 15 14 11 10 9 8
7 6 5 4 3 2 1

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • Жонли  табиат мияга  қандай таъсир  кўрсатади?

    Жонли табиат мияга қандай таъсир кўрсатади?

    Европа тадқиқотлар маркази олимларининг хулосаларига кўра, кўпроқ яшил ҳудудларда яшайдиган инсонларда мия фаолияти ва тузилиши яхшироқ бўлишини исботлади.

    ✔ 35    🕔 15:40, 13.04.2026
  • Барқарор ривожланишда  Япония билан экологик ҳамкорлик

    Барқарор ривожланишда Япония билан экологик ҳамкорлик

    Эндиликда иқлим ўзгаришларига қарши курашиш, атмосфера ҳавоси ва сув ресурслари ифлосланишини камайтириш ҳамда чиқиндиларни бошқариш тизимини такомиллаштиришда Япония илғор технологиялари қўлланилади.

    ✔ 65    🕔 11:03, 24.03.2026
  • Ҳарорат кўтарилиши  ўғил болалар  туғилишини  камайтирмоқда

    Ҳарорат кўтарилиши ўғил болалар туғилишини камайтирмоқда

    Ҳаво ҳароратининг тобора кўтарилиши инсоният демографиясига кутилмаган таъсир кўрсатмоқда. Янги тадқиқотга кўра, ҳаво ҳарорати цельсий бўйича 20 даражадан ошганда, қиз болаларга нисбатан ўғил болалар туғилиши камайиши кузатилмоқда.

    ✔ 83    🕔 14:38, 12.03.2026
  • Ҳаводан  сув олиш мумкин

    Ҳаводан сув олиш мумкин

    Берклидаги Калифорния университети профессори ва 2025 йилги Нобель мукофоти совриндори Умар Ёжий намлик 20 фоиздан паст бўлган шароитда ҳам ҳар куни 1000 литргача тоза сув ажратиб олишга қодир қурилмани ишлаб чиқди.

    ✔ 87    🕔 14:38, 12.03.2026
  • Ўн йил  бетон остида яшаган тошбақа

    Ўн йил бетон остида яшаган тошбақа

    Бразилияда муҳрлаб ёпилган бетон пол остида 10 йил яшаган тошбақа тирик ва соғ ҳолда топилди, ер остида ўтган бутун ўн йилликдан кейин ҳам у овқат ейишга куч топа олди.

    ✔ 90    🕔 14:37, 12.03.2026
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар